احتياط لازم روزه آن روز را قضا كند . ( ( سوم ) ) آن كه در ماه رمضان غسل جنابت را فراموش كند وبا حال جنابت يك روز يا چند روز روزه بگيرد . ( ( چهارم ) ) آن كه در ماه رمضان بدون اين كه تحقيق كند صبح شده يا نه ، كارى كه روزه را باطل مىكند انجام دهد ، بعد معلوم شود صبح بوده ، ودر اين صورت بايد بنابر احتياط در آن روز به قصد قربت مطلقه از چيزهائى كه روزه را باطل مىكند اجتناب نمايد وروزه آن روز را نيز قضا كند . ( ( پنجم ) ) آن كه كسى بگويد صبح نشده وانسان بگفته أو كارى كه روزه را باطل مىكند ، انجام دهد ، بعد معلوم شود صبح بوده است . ( ( ششم ) ) آن كه كسى بگويد صبح شده وانسان بگفته أو يقين نكند ، يا خيال كند شوخى مىكند ، وخود هم تحقيق نكند ، وكارى كه روزه را باطل مىكند انجام دهد ، بعد معلوم شود صبح بوده است . ( ( هفتم ) ) آن كه كور ومانند آن بگفته كس ديگرى كه گفته أو شرعا برايش حجت است ، افطار كند ، بعد معلوم شود مغرب نبوده است . ( ( هشتم ) ) آن كه يقين يا اطمينان كند كه مغرب شده وافطار كند ، بعد معلوم شود مغرب نبوده است . ولى اگر در هواي ابر به گمان اين كه مغرب شده افطار كند بعد معلوم شود مغرب نبوده ، وجوب قضا در اين صورت بنابر احتياط است . ( ( نهم ) ) آن كه از جهت تشنگى مضمضه كند ، يعنى آب در دهن بگرداند وبىاختيار فرو رود وهمچنين است بنابر احتياط مستحب اگر مضمضه براي وضوى غير نماز واجب باشد ، ولى اگر فراموش كند كه روزه است وآب را فرو دهد ، يا براي غير جهت تشنگى مثل مواردى كه مضمضه در آنجاها مستحب است مانند وضو ، مضمضه كند وبي اختيار فرو رود ، قضا ندارد . ( ( دهم ) ) آن كه كسى از جهت اكراه يا اضطرار يا تقيه افطار كند لازم است قضاء نمايد وكفاره واجب نيست . ( مسأله 1698 ) : اگر غير آب چيز ديگرى را در دهان ببرد وبىاختيار فرو رود يا آب داخل بيني كند وبي اختيار فرو رود ، قضا بر أو واجب نيست .